|
AB ALTINCI ÇERÇEVE PROGRAMI KAPSAMINDA
PROJE SUNUMU
Geçtiğimiz sayıda başta Altıncı Çerçeve Program (6.ÇP) olmak üzere, Avrupa
Birliği’nin (AB) araştırma ve teknoloji geliştirme alanında yürüttüğü Çerçeve
Programlardan ve bu programların tarihsel gelişiminden bahsetmiştik. Bu sayıda
ise, Türkiye’nin de diğer AB üye ülkeleriyle eşit haklarda katılmakta olduğu
6.ÇP’a proje sunumu hakkında kısaca bilgi vermek istiyoruz.
Özellikle üniversitelerin, araştırma kurum ve kuruluşlarının, sivil toplum
kuruluşlarının ve KOBİ’ler de dahil olmak üzere sanayinin biraraya gelerek
Avrupa’ya katma değer sağlayacak projeler oluşturduğu 6.ÇP kapsamında bir proje
yürütmek, “AB Komisyonu tarafından program kapsamında belirlenen öncelikler
doğrultusunda hazırlanan” ve Komisyon’a sunulan projeler ile mümkün olmaktadır.
Diğer bir deyişle, bir proje fikrini 6.ÇP kapsamında gerçekleştirelebilmek için,
o fikrin proje teklif çağrılarında belirtilen önceliklere uygun olması
gerekmektedir.
Bu sebeple ilk adımda yapılması gereken, 6.ÇP’nin tematik ve yatay alanlarından
hangisi kapsamında proje sunabileceğinizi belirlemektir. 6.ÇP, yedisi tematik
öncelikli alan olmak üzere, toplam 18 etkinlik alanından oluşmaktadır.
Bu alanların içeriği hakkında bilgi almak için AB Komisyonu’nca ilgili tematik
alanda yayınlanan Çalışma Programları incelenmelidir. Söz konusu Çalışma
Programları, her alan için çoğunlukla yıllık olarak hazırlanan ve güncellenen
dokümanlar olup, içeriğinde o alanın alt çalışma başlıkları ile bu başlıklara
yönelik yıl boyunca yayınlanacak proje teklif çağrısı tarihlerine ve bu
çağrıların içeriklerine yönelik bilgiler yer almaktadır.
Proje fikrinize uygun Çalışma Programı’nı inceledikten ve bu alanda açık bir
çağrı bulduktan sonra projenizin amacına göre, ilgili başlıkta belirtilen
uygulama aracına göre projenizi oluşturmanız gerekmektedir.
Temel Uygulama Araçları:
Projeniz ile yeni bir bilgi üretmek, hedef odaklı araştırma yapmak
istiyorsanız ve projenizin araştırma, teknoloji geliştirme ve/veya demonstrasyon
ve eğitim ile ilgili bileşenleri varsa, birkaç on milyon €’luk bir
Bütünleştirilmiş Proje (IP) yapabilirsiniz.
Belli bir araştırma alanında Avrupa’da mevcut uzman ve imkanları bir araya
getirerek mükemmeliyeti güçlendirmek, yaymak ve kalıcı bütünleşme sağlamak
istiyorsanız, birkaç on milyon €’luk bir Mükemmeliyet
Ağı (NoE) projesi yapabilirsiniz.
Yeni bilgi üretmek; varolan ürünleri, yöntemleri ve hizmetleri iyileştirmek,
veya yeni ürünler, yöntemler ve hizmetler geliştirmek veya potansiyel ekonomik
avantajlara sahip olan, ancak doğrudan ticari hale getirilemeyen yeni
teknolojilerin uygulanabilirliğini kanıtlamaya yönelik demonstrasyon projeleri
yapmak istiyorsanız, yaklaşık 2 milyon €’luk Özel
Hedefli Araştırma Projesi (STREP) yapabilirsiniz.
Araştırma ve inovasyon çalışmalarının bir “ağ” dahilinde yürütülmesinin ve
koordine edilmesinin teşvik edilmesi ve desteklenmesini ve bu amaçla konferans,
toplantı organize edebilmeyi, başarılı uygulamaların karşılıklı olarak
paylaşılmasını istiyorsanız, yaklaşık 1 milyon €’luk
Eşgüdüm Etkinlikleri (CA) projesi yapabilirsiniz.
Öncelikli tematik alanlar çerçevesinde, Çerçeve Programın uygulanmasını
desteklemek amacıyla konferans, seminer düzenlemek, destek ve bilgilendirme
faaliyetleri yapmak veya KOBİ’lerin, küçük araştırmacı gruplarının, yeni
araştırma merkezlerinin, özellikle IP ve NoE projelerine katılımını teşvik etmek
ve kolaylaştırmak istiyorsanız, yaklaşık 500 bin € bütçeli
Özel Destek Eylemi (SSA) projesi
yapabilirsiniz.
Söz konusu projelerde özellikle üniversiteler, şirketler ve araştırma ve
teknoloji kurum/kuruluşları yer almakta ve aksi belirtilmedikçe en az ikisi AB
üye ya da aday ülkelerinden olmak üzere, en az üç değişik ülkeden üç katılımcı
bulunmaktadır. Sadece özel açılmış çağrılarda ve Özel
Destek Eylemleri (SSA) kapsamında tek bir kurumun veya kişinin proje
sunması mümkün olmaktadır.
Bu uygulama araçları dışında, KOBİ’lerin 6.ÇP’a katılımlarını desteklemek
amacıyla geliştirilmiş olan iki özel araç bulunmaktadır. Bunlar; değişik
ülkelerde bulunan ancak aynı ortak sorunu paylaşan KOBİ’leri biraraya getirmek
için oluşturulan Kooperatif Araştırma Projeleri (CRAFT)
ve KOBİ’lerin yoğun olarak bulunduğu sektörlerdeki sanayi grupları ve birlikleri
için geliştirilen Kollektif Araştırma Projeleri’dir.
Tüm bu araçlardan farklı olarak, araştırmacıların dolaşımını desteklemek üzere
oluşturulan burslar ise Marie Curie Eylemleri
programı kapsamında verilmektedir.
Proje Değerlendirmeleri:
AB Komisyonu’na doğrudan sunulan proje önerilerinin değerlendirilmesi, bağımsız
uzmanlar tarafından yapılmaktadır. Değerlendirici olmak isteyen nitelikli
araştırmacılar ve uzmanlar, ilgili veritabanına (http://www.cordis.lu/experts/fp6_candidature.htm)
kayıtlarını yaptırabilirler. Proje değerlendirme kriterleri Çalışma
Programları’nda ve ilgili proje teklif çağrısında açıkça belirtilir.
Uygulama aracına göre değişmekle birlikte değerlendirme kriterleri aşağıdaki
başlıklardadır:
- Amaca uygunluk
- Olası etki
- Teknolojik bilimsel mükemmelliyet
- Konsorsiyum kalitesi
- Bütünleştirilmiş kaynaklar
- Etik konular
İlgili Çalışma Programında ve çağrıda belirtilen önceliklere ve uygulama
aracına göre, en az üç değişik ülkeden ortakların biraraya gelmesiyle hazırlanan
proje tekliflerinde proje yönetimi, konsorsiyum ortaklarınca belirlenen
koordinatör tarafından gerçekleştirilir. Koordinatör, AB Komisyonu ile
iletişimden sorumlu olan kişidir.
Proje oluşturulduktan sonra ortaklar arası bir sözleşme imzalanmaktadır. Söz
konusu sözleşme projenin desteklenmek üzere AB Komisyonu tarafından kabul edilip
imzalanmasından sonra yürürlüğe girer. Bunun dışında, ilgili proje teklif
çağrısında aksi belirtilmediği sürece, ortakların haklarını ve yükümlülüklerini
tanımlayan bir konsorsiyum anlaşması da proje ortakları arasında imzalanır.
Fikri Mülkiyet Hakları bakımından, tüm konsorsiyum katılımcıları eşit hak ve
yükümlülüklere sahiptir. Konsorsiyum anlaşmasında bu konuya da yer verilebilir.
6.ÇP’ye proje sunumuna yönelik ayrıntılı bilgiyi, TR-ACCESS projesi kapsamında
hazırlanan web sayfamızda bulunan elektronik eğitim araçlarını kullanarak elde
edebilirsiniz. 6.ÇP’ye yönelik tanıtım kitabı ve diğer basılı dokümanlara da
aynı sayfadan, sayfaya kayıt yaptırdıktan sonra ulaşabilirsiniz:
http://traccess.tubitak.gov.tr
Tuğba İdikut
Uzman,
Araştırma Etkinliklerinin Eşgüdümü Ulusal İrtibat Noktası
tugba.idikut@tubitak.gov.tr
Nisan 2005 İSO Dergisi
|